«ΑΝΑΠΗΡΙΑ» ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ
Της ΚΟΥΤΣΟΥΚΗ ΔΗΜΗΤΡΑΣ*
Το πρώτο σκίρτημα ζωής είναι η κίνηση του εμβρύου. Κίνηση σημαίνει ζωή. Τους πρώτους μήνες ζωής το βρέφος με τις αντανακλαστικές κινήσεις δηλώνει την ύπαρξή του. Με κάθε κίνηση επικοινωνεί με τους ανθρώπους γύρω του, συλλέγει ερεθίσματα και κωδικοποιεί μηνύματα, τα οποία μέσα στον πρώτο κιόλας χρόνο ζωής μετατρέπονται σε εκούσιες κινήσεις. Τέτοιες κινήσεις εξυπηρετούν ανάγκες χειρισμού παιχνιδιών και αντικειμένων, ανάγκες μετακίνησης στο χώρο αλλά και ισορροπίας στην καθιστή και όρθια θέση. Η κίνηση θεμελιώνει όλες τις εκδηλώσεις του ανθρώπου και με τα πρώτα βήματα, καθώς και με την καθιέρωση του λόγου και της προφορικής επικοινωνίας, αρχίζει η περίοδος όπου σηματοδοτείται η αρχή της ανθρώπινης συνείδησης.
Ο «εαυτός» παίρνει θέση στο κοινωνικό περιβάλλον και υπάρχει ως ξεχωριστή οντότητα. Αρχίζει να υπάρχει σε σχέση με τους «άλλους» και μέσα από τους άλλους επιβεβαιώνεται η ύπαρξή του. Οι πράξεις του είναι αποδεκτές ή απορριπτέες ανάλογα με τους κανόνες και τις νόρμες που έχουν δημιουργήσει «οι άλλοι». Οι πρώτοι φόβοι και οι πρώτες προκαταλήψεις αναπτύσσονται από τη στιγμή της πρώτης επιτυχίας. Το ξεπέρασμα των φόβων αυτών έρχεται με τα επόμενα επιτεύγματα. Επιτεύγματα, όμως, που είναι κυρίως κινητικά.
Κίνηση και εξέλιξη
Με την παραπάνω σύντομη αναφορά για το θεμελιώδη ρόλο της κίνησης στην εξέλιξη είναι εμφανές ότι ο ρόλος της δεν περιορίζεται μόνο σε κινητικά, αλλά επεκτείνεται σε γνωστικά και συναισθηματικά οφέλη. Οι πολλές και ποικίλες κινητικές δραστηριότητες αποτελούν τη γνωσιακή βάση του μαθητή και μέσα από αυτές αναπτύσσει στρατηγικές για την απόκτηση νέων και πιο σύνθετων δραστηριοτήτων. Παράλληλα, αναπτύσσει, την ικανότητα να γενικεύει αυτές τις στρατηγικές και σε άλλα γνωστικά αντικείμενα, μεταφέροντας τον κανόνα και επιδιώκοντας να λύσει περισσότερα και διαφορετικά προβλήματα.
Τα συναισθηματικά οφέλη σχετίζονται με την επιβράβευση της προσπάθειας, την ικανοποίηση για την επιτυχία και την καταξίωση στα μάτια των «άλλων», που αποτελούν ουσιαστικά τους «κριτές» της προσπάθειας ή/και του αποτελέσματος.
Σε όλο το φάσμα των «αναπηριών», δηλαδή στις κινητικές αναπηρίες, τις συναισθηματικές διαταραχές, τη νοητική καθυστέρηση καθώς και στις αισθητηριακές διαταραχές (τύφλωση, κώφωση), η κινητική δραστηριότητα εξυπηρετεί πάρα πολλούς σκοπούς. Πέρα και πάνω από τη βελτίωση των δεξιοτήτων αυτοεξυπηρέτησης και την ανεξάρτητη διαβίωση, την ανάπτυξη κινητικών και φυσικών ικανοτήτων, την εκμάθηση αθλητικών δεξιοτήτων και την ελάττωση των συνεπειών της αναπηρίας, το άτομο με ειδικές ανάγκες μέσα από τη φυσική δραστηριότητα αποκομίζει οφέλη που αφορούν την κοινωνικοποίησή του και την ισότιμη συμμετοχή του στα κοινωνικά δρώμενα. Μέσα από τη συμμετοχή σε ατομικές αλλά και ομαδικές φυσικές δραστηριότητες το άτομο με αναπηρία δομεί την αυτοπεποίθηση και αυτοεκτίμησή του -ιδιαίτερα όταν αυτές οι δραστηριότητες οδηγούν στην επιτυχία των στόχων του- ενδυναμώνει τις δεξιότητές του για διαπροσωπικές σχέσεις, εμπλουτίζει τη ζωή του με δεξιότητες που το βοηθούν να ενταχθεί σε ομάδες αρτιμελών και μαθαίνει να διαχειρίζεται το άγχος, που απορρέει μέσα από αισθήματα ανεπάρκειας και μειονεκτικότητας, εφόσον αναγνωρίζει την κατάστασή του και ενεργεί με σκοπό να τη βελτιώσει.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου